ภาวะแทรกซ้อนของภาวะถุงน้ำรังไข่หลายใบ (PCOS)

กันยายน 7, 2020 | Bonné

Yes Mom

In Brief

  • ภาวะถุงน้ำรังไข่หลายใบอาจนำไปสู่ภาวะแทรกซ้อนขณะตั้งครรภ์ การคลอดก่อนกำหนด หรือแม้กระทั่งการตายปริกำเนิด
  • แม้จะไม่อ้วน ภาวะถุงน้ำรังไข่หลายใบก็อาจทำให้มีภาวะดื้ออินซูลิน ซึ่งเพิ่มความเสี่ยงโรคหัวใจและหลอดเลือด
  • ผู้หญิงที่มีภาวะถุงน้ำรังไข่หลายใบเมื่ออายุ 40 ปีขึ้นไป มีความเสี่ยงโรคเบาหวานชนิดที่ 2 เพิ่มขึ้นมาก
  • ความเสี่ยงโรคหลอดเลือดสมอง โรคหัวใจและหลอดเลือด และโรคหลอดเลือดแดงแข็งจะเพิ่มขึ้น ถ้ามีภาวะถุงน้ำรังไข่หลายใบ
  • ผู้หญิงที่มีภาวะนี้เสี่ยงเป็นมะเร็งเยื่อบุโพรงมดลูกมากกว่าผู้หญิงทั่วไปถึง 5.3 เท่า และจะเพิ่มขึ้นเป็น 6.1 เท่า ถ้าเป็นโรคอ้วนร่วมด้วย

ตรวจและเข้าใจภาวะถุงน้ำรังไข่หลายใบ

ภาวะถุงน้ำรังไข่หลายใบ

ภาวะถุงน้ำรังไข่หลายใบ (polycystic ovary syndrome; PCOS) เป็นโรคเมตาบอลิก ทำให้รังไข่ผลิตฮอร์โมนแอนโดรเจน (ฮอร์โมนเพศชายหรือฮอร์โมนเทสโทสเทอโรน) มากเกินจำเป็น ทำให้เกิดถุงน้ำในรังไข่มากกว่า 10 ถุง โดยถุงน้ำแต่ละใบมีไข่ที่ยังไม่สุก และจะไม่มีวันสุกมากพอที่จะทำให้เกิดการตกไข่ ดังนั้นภาวะนี้จึงระงับการตกไข่ในแต่ละรอบเดือน ส่งผลให้ประจำเดือนมาช้ามากหรือขาดหายไป ซึ่งที่จริงแล้วสามารถจัดการได้ ถ้าไปหาหมอทันเวลา แต่ถ้าปล่อยไว้ ภาวะถุงน้ำรังไข่หลายใบอาจจะนำไปสู่ภาวะแทรกซ้อนต่างๆ ที่เป็นอันตรายได้

อ่าน: 5 ข้อที่คุณเข้าใจผิดเกี่ยวกับภาวะถุงน้ำรังไข่หลายใบ

อ่าน: ปัญหาประจำเดือนเกี่ยวกับ PCOS ยังไง?

ภาวะแทรกซ้อนของภาวะถุงน้ำรังไข่หลายใบ

ภาวะแทรกซ้อนขณะตั้งครรภ์

ผู้หญิงที่มีภาวะถุงน้ำรังไข่หลายใบมีความเสี่ยงภาวะแทรกซ้อนขณะตั้งครรภ์ เช่น ภาวะเบาหวานขณะตั้งครรภ์ และปัญหาทารกในครรภ์ตัวโตกว่าปกติเพิ่มขึ้น มีภาวะความดันโลหิตสูงขณะตั้งครรภ์บ่อยขึ้น และยังมีความเสี่ยงคลอดก่อนกำหนด และการตายปริกำเนิด (ทารกตายในครรภ์ครบ 22 สัปดาห์ถึง 7 วันหลังคลอด[1]) เพิ่มขึ้นอีกด้วย โดยสาเหตุของภาวะแทรกซ้อนขณะตั้งครรภ์เหล่านี้คือ โรคอ้วน ปัญหาการเผาผลาญน้ำตาลกลูโคส และการที่การไหลเวียนของเลือดในมดลูกถูกรบกวน ซึ่งก็มีสาเหตุมาจากภาวะถุงน้ำรังไข่หลายใบเช่นกัน

อ่าน: ภาวะถุงน้ำรังไข่หลายใบทำให้มีลูกยาก

ตรวจ PCOS

น้ำหนักเกิน โรคอ้วน และปัญหาที่ตามมา

ภาวะถุงน้ำรังไข่หลายใบเพิ่มความเสี่ยงโรคอ้วนลงพุงให้ผู้ที่เป็น ซึ่งเชื่อมโยงกับภาวะดื้ออินซูลินด้วย ผู้หญิงที่มีภาวะนี้มักมีปัญหาภาวะดื้ออินซูลิน แม้จะไม่อ้วน นอกจากนี้โรคอ้วนที่เกิดจากภาวะถุงน้ำรังไข่หลายใบยังอาจส่งผลให้เป็นความดันโลหิตสูง ภาวะหยุดหายใจขณะหลับ โรคไขมันในเลือดสูง และโรคทางอารมณ์ โดยเฉพาะโรคซึมเศร้า และโรควิตกกังวลได้อีกด้วย

ภาวะดื้ออินซูลิน ภาวะดื้อกลูโคส และโรคเบาหวานชนิดที่ 2

ภาวะดื้ออินซูลินเป็นอาการที่ค่อนข้างโดดเด่นในผู้หญิงที่มีภาวะถุงน้ำรังไข่หลายใบ ซึ่งจะส่งผลไปสู่ภาวะดื้อกลูโคส ซึ่งมีอัตราการเกิดถึงร้อยละ 40 ในผู้หญิงที่มีภาวะนี้เมื่ออายุมากกว่า 40 ปี และยังทำให้ผู้หญิงในกลุ่มนี้เป็นโรคเบาหวานได้ถึงครึ่ง การศึกษาพบว่า ผู้หญิงที่มีภาวะถุงน้ำรังไข่หลายใบเสี่ยงภาวะดื้ออินซูลิน ภาวะดื้อกลูโคส และโรคเบาหวานชนิดที่ 2 มากกว่าผู้หญิงที่มีค่าดัชนีมวลกายสูง ดังนั้นแม้ว่าจะไม่อ้วน ผู้หญิงที่มีภาวะนี้ก็มีความเสี่ยงปัญหาเหล่านี้มากกว่า

โรคหัวใจและหลอดเลือด

จริงๆ แล้วผู้หญิงที่มีภาวะถุงน้ำรังไข่หลายใบมีความเสี่ยงโรคหลอดเลือดสมองมากกว่าโรคหัวใจและหลอดเลือด แต่เมื่อเข้าสู่วัยหมดประจำเดือนไปแล้วจะมีความเสี่ยงโรคหัวใจและหลอดเลือดเพิ่มขึ้น ถ้าเคยมีภาวะถุงน้ำรังไข่หลายใบหรือมีปัญหาประจำเดือน

อย่างไรก็ตาม ความเสี่ยงโรคหัวใจและหลอดเลือดแบบไม่มีอาการ (subclinical vascular disease) มักเพิ่มขึ้นในผู้หญิงที่มีภาวะถุงน้ำรังไข่หลายใบ รวมถึงความเสี่ยงอาการที่เป็นตัวชี้วัดโรคหลอดเลือดแดงแข็งแบบไม่มีอาการ (subclinical atherosclerosis) คือ ผนังหลอดเลือดแดงที่คอหนาขึ้น หลอดเลือดแดงแข็ง และแคลเซียมที่ผนังหลอดเลือดหัวใจสูงด้วย

มะเร็งเยื่อบุโพรงมดลูก

งานวิจัยพบว่า ผู้หญิงที่มีภาวะถุงน้ำรังไข่หลายใบเสี่ยงมะเร็งเยื่อบุโพรงมดลูกมากขึ้นถึง 5.3 เท่า และถ้ามีโรคอ้วนร่วมด้วย จะเสี่ยงมากขึ้นถึง 6.1 เท่า โดยอาจมีสาเหตุมาจากการไม่ตกไข่เรื้อรัง ทำให้โพรงมดลูกได้รับฮอร์โมนเอสโตรเจนมากเกินไปเป็นเวลานาน ซึ่งนำไปสู่มะเร็งเยื่อบุโพรงมดลูกในที่สุด

เช็คอาการ รีบรักษา

ถ้ามีอาการประมาณนี้ ลองไปปรึกษาหมอดูก็ดีนะ

  • รอบเดือนนานมาก ประจำเดือนมาบ้าง ไม่มาบ้าง
  • ขนเยอะผิดปกติ มีขนตามใบหน้า
  • สิวเยอะผิดปกติ
  • อ้วนขึ้น
  • ผมร่วงเยอะผิดปกติ

อ่าน: หมอบอกมา: ตรวจฮอร์โมนช่วยคัดกรองภาวะถุงน้ำรังไข่หลายใบ

ตรวจ PCOS

ภาวะถุงน้ำรังไข่หลายใบจัดการได้ไม่ยาก ถ้ารู้ตัวเร็วและปรึกษาหมอทันเวลา แต่ถ้าปล่อยทิ้งไว้ก็จะนำไปสู่ความบกพร่องต่างๆ ที่จะทำให้ความซับซ้อนและโรคร้ายแรงต่างๆ ตามมาได้

ชุดตรวจภาวะเจริญพันธุ์ Yesmom Fertility ที่คุณตรวจได้เองที่บ้านครอบคลุมฮอร์โมนภาวะเจริญพันธุ์ถึง 6 ชนิด มาพร้อมผลวิเคราะห์ระดับฮอร์โมนฉบับเข้มข้นและเชื่อถือได้ ที่ครอบคลุมในเรื่องความสามารถของรังไข่ การตกไข่ สุขภาพทั่วไป วัยหมดประจำเดือน ภาวะถุงน้ำรังไข่หลายใบ การแช่แข็งไข่และการทำเด็กหลอดแก้ว แถมยังให้คำแนะนำว่า คุณควรทำความเข้าใจและจัดการภาวะเจริญพันธุ์ของคุณอย่างไรเพื่อสุขภาพร่างกายที่แข็งแรง

ตรวจและเข้าใจภาวะถุงน้ำรังไข่หลายใบ



  • -Peignéa M, Dewaillya D. Long term complications of polycystic ovary syndrome (PCOS). Annales d’Endocrinologie. 2014;75:194-199.