อัพเดท ธ.ค. 2563: โควิด-19 และการตั้งครรภ์

ธันวาคม 21, 2020 | Bonné

Yes Mom

การระบาดระลอกที่สอง (หรือระลอกใหม่อย่างที่เขาว่า) ของ โควิด-19 กำลังมา เรามาอัพเดทกันหน่อยว่า ตั้งแต่วันนั้นถึงวันนี้ วงการแพทย์ได้รู้อะไรเพิ่มเติมเกี่ยวกับผลกระทบของเชื้อไวรัสโควิด-19 ต่อ การตั้งครรภ์ หรือภาวะเจริญพันธุ์บ้าง

สรุปก่อนแล้วกัน โควิด-19 และ การตั้งครรภ์(1)

  • ยังไม่มีหลักฐานทางวิทยาศาสตร์ที่บ่งบอกว่า โควิด-19 สามารถแพร่ไปสู่ไข่ในรังไข่หรืออสุจิ หรือแพร่โดยไข่ในรังไข่หรืออสุจิได้
  • มีงานวิจัยจำนวนน้อยมากๆ ที่ชี้ว่า ผู้หญิงตั้งครรภ์ มีโอกาสติด โควิด-19 มากขึ้น ซึ่งหมายความว่า ยังไม่มีใครยืนยันได้ว่าผู้หญิงตั้งครรภ์จะเสี่ยงติดเชื้อไวรัสชนิดนี้มากกว่าผู้หญิงที่ไม่ได้ตั้งครรภ์ ข้อมูลที่มีอยู่เพียงแค่อ้างอิงจากการระบาดของเชื้อไวรัสอื่นๆ ที่ผ่านมา ซึ่งพบว่าผู้หญิงตั้งครรภ์มีความเสี่ยงจากการได้รับเชื้อมากกว่า เพราะการเปลี่ยนแปลงทางกายภาพและภูมิคุ้มกันจากการตั้งครรภ์ ที่อาจส่งผลให้ทารกแรกเกิดมีความผิดปกติ เสี่ยงภาวะแท้งบุตร การตายคลอด และการคลอดก่อนกำหนด
  • มีงานวิจัยจำนวนน้อยมากๆ (และยังไม่มีข้อมูลไหนได้รับการยืนยันความถูกต้อง) เกี่ยวกับ โควิด-19 และ การตั้งครรภ์ โดยงานวิจัยจำนวนน้อยที่มีพูดถึงแค่ผลกระทบของ โควิด-19 ต่อผู้หญิงตั้งครรภ์ในช่วง 6 เดือน หรือ 9 เดือนเท่านั้น แต่ข้อมูลเกี่ยวกับผลกระทบของ โควิด-19 ต่อผู้หญิงตั้งครรภ์ และทารกในครรภ์ในช่วง 3 เดือนแรกยังคงจำกัดมากๆ นอกจากนี้ ไม่น่าจะมีการประกาศข้อมูลสำคัญใดๆ เกี่ยวกับเรื่องนี้ในเร็วๆ นี้ เพราะการรวบรวมและการวิเคราะห์ข้อมูลต้องใช้เวลา การใช้ยารักษาผู้ป่วยติดเชื้อโควิด-19 ในปัจจุบันก็ยังไม่มีวิธีไหนที่ได้รับการอนุมัติ และยาที่มักใช้กับผู้ป่วยเหล่านี้ก็เป็นยาที่ไม่ควรใช้ในผู้หญิงตั้งครรภ์
  • มีข้อมูลจำนวนน้อยมากๆ เกี่ยวกับการแพร่เชื้อไวรัส โควิด-19 ไปสู่ตัวอ่อนในครรภ์ โดยข้อมูลจากอู่ฮั่นและนิวยอร์กไม่ได้แสดงหลักฐานที่แน่นอนใดๆ เกี่ยวกับการที่ตัวอ่อนในครรภ์ติดเชื้อ โควิด-19 ดังนั้นจึงสรุปว่าความเสี่ยงในการที่ โควิด-19 จะแพร่ไปยังทารกในครรภ์นั้นต่ำหรืออาจจะเป็นไปไม่ได้ กรณีที่มีทารกแรกเกิดติด โควิด-19 ทารกก็มีอาการดีขึ้นแล้ว แม้ว่าต้นตอของการติดต่อนั้นยังไม่ชัดเจน อย่างไรก็ตามแม่ที่ติดเชื้อสามารถแพร่เชื้อไปยังทารกแรกเกิดได้ ผ่านละอองจากการหายใจ แต่ยังสามารถให้นมจากเต้าได้ โดยต้องสวมหน้ากากอนามัยและรักษาความสะอาดให้ดี

ทำแบบสอบถามและดูข้อมูลเพิ่มเติม

โควิด-19 และการรักษาด้วยเทคโนโลยีช่วยการเจริญพันธุ์

สมาคมการเจริญพันธุ์ของมนุษย์และคัพภวิทยาแห่งยุโรป (European Society of Human Reproduction and Embryology) ได้อัพเดทหลักการในการรักษาด้วยเทคโนโลยีช่วยการเจริญพันธุ์ในระหว่างการระบาดของ โควิด-19 ไว้ว่า(2)

  • เพิ่มการตรวจต่างๆ เพื่อให้ได้ผลที่แม่นยำมากขึ้น นอกจากนี้หากผู้เข้ารักษาอยู่ในพื้นที่เสี่ยง ควรจัดให้มีการทำแบบสอบถาม และหากเป็นพื้นที่เสี่ยงสูง ควรตรวจเพิ่มเติมด้วย แม้ผู้เข้ารับการรักษาจะไม่มีอาการ
  • เพิ่มการให้คำปรึกษาและให้ข้อมูลเพิ่มเติมกับผู้ที่กำลังวางแผนการตั้งครรภ์หรือกำลังตั้งครรภ์

หากใครกำลังวางแผนตั้งครรภ์และได้ติดต่อศูนย์รักษาผู้มีบุตรยากเพื่อรักษาด้วยเทคโนโลยีช่วยการเจริญพันธุ์ไว้แล้ว ก็อย่าลืมขอข้อมูลที่จำเป็นต่างๆ เพิ่มเติมนะ

อย่างไรก็ตามสมาคมได้แบ่งหลักการในการรักษาไว้ตามระดับการระบาด ดังนี้

  • หากไม่มีผู้ติดเชื้อใหม่ในพื้นที่ ก็สามารถทำการรักษาได้ตามปกติ
  • หากมีผู้ติดเชื้อน้อยกว่า 20 รายต่อประชากร 100,000 ราย ควรมีการคัดแยกผู้เข้ารับการรักษา และตรวจ โควิด-19 ในผู้เข้ารับการรักษาที่มีความเสี่ยง
  • หากมีผู้ติดเชื้อ 20.0-59.0 รายต่อประชากร 100,000 ราย ควรมีการคัดแยกผู้เข้ารับการรักษาและผู้ให้การรักษาเป็นประจำ และตรวจ โควิด-19 ในผู้เข้ารับการรักษาและผู้ให้การรักษาที่มีความเสี่ยงเป็นประจำ
  • หากมีผู้ติดเชื้อ 60.0-119.9 รายต่อประชากร 100,000 ราย ควรคัดแยกและตรวจ โควิด-19 ตามด้านบน ควรให้คำปรึกษาออนไลน์ ควรให้ผู้เข้ารับการรักษาเดินทางมายังศูนย์น้อยที่สุด โดยไม่มีผู้ติดตาม ผู้เข้ารับการรักษาต้องใส่หน้ากากอนามัย และผู้ให้การรักษาควรใส่อุปกรณ์ป้องกันตนเอง (ชุด PPE)
  • หากมีผู้ติดเชื้อเท่ากับหรือมากกว่า 120.0 รายต่อประชากร 100,000 ราย ควรมีการตรวจ โควิด-19 ในผู้เข้ารับการรักษาและผู้ให้การรักษา ควรให้คำปรึกษาออนไลน์ ควรให้ผู้เข้ารับการรักษาเดินทางมายังศูนย์น้อยที่สุด โดยไม่มีผู้ติดตาม ผู้เข้ารับการรักษาต้องใส่หน้ากากอนามัย และผู้ให้การรักษาต้องใส่อุปกรณ์ป้องกันตนเอง (ชุด PPE) เป็นประจำ ส่วนห้องปฏิบัติการควรหยุดให้บริการถ้าเป็นไปได้

เกร็ดเล็กน้อยเพิ่มเติมเกี่ยวกับ โควิด-19 และ การตั้งครรภ์

งานวิจัย(3)เกี่ยวกับการติดเชื้อ โควิด-19 ที่เยื่อบุโพรงมดลูก ส่วนสำคัญในมดลูกที่ไข่ที่ได้รับการปฏิสนธิแล้วจะฝังตัว เพื่อเติบโตเป็นทารกต่อไป ระบุว่า เยื่อบุโพรงมดลูกน่าจะไม่สามารถติดเชื้อไวรัสชนิดนี้ได้ แต่เนื่องจากยังไม่สามารถยืนยันได้แน่นอน งานวิจัยจึงสรุปเพิ่มเติมว่า ความเสี่ยงการติดเชื้อจะเพิ่มขึ้นตามอายุที่มากขึ้น นอกจากนี้ไวรัสอาจจะเข้าสู่เซลล์ได้หลายวิธี ความเสี่ยงจึงแตกต่างออกไปอีก

อ่าน: ไขข้อสงสัย: โควิด-19 ส่งผลต่อการตั้งครรภ์ยังไง (พฤศภาคม 2563)

สำหรับสถานการณ์ในประเทศไทยตอนนี้อาจจะยังไม่รุนแรงนัก ใครกำลังวางแผนตั้งครรภ์หรือกำลังตั้งครรภ์อยู่สามารถขอรับคำปรึกษาจากคุณหมอได้ตลอด ดูแลตัวเองดีๆ และคอยติดตามข่าวนะคะ

ชุดตรวจภาวะเจริญพันธุ์จาก Yesmom Fertility ที่คุณตรวจได้เองที่บ้านครอบคลุมฮอร์โมนภาวะเจริญพันธุ์ถึง 6 ชนิด มาพร้อมผลวิเคราะห์ระดับฮอร์โมนของคุณฉบับเข้มข้น เชื่อถือได้ แถมยังให้คำแนะนำว่า คุณควรทำความเข้าใจและจัดการภาวะเจริญพันธุ์ของคุณอย่างไรเพื่อสุขภาพร่างกายที่แข็งแรง

ทำแบบสอบถามและดูข้อมูลเพิ่มเติม



-An example for a patient handout you can distribute: INFORMATION ON THE IMPACT OF COVID-19 ON PREGNANCY [Internet]. n.d. [updated n.d., cited 2020 December 21] Available from https://www.sart.org/professionals-and-providers/covid-19-resources/tips-on-resuming-care/example-handout-information-on-the-impact-of-covid-19-on-pregnancy/?_ga=2.46654055.1782347883.1608515875-117213632.1608515875

-Safe ART services during the third phase of the COVID-19 pandemic: Guidance from the ESHRE COVID-19 Working Group [Internet]. 2020 October 14 [updated 2020 October 14; cited 2020 December 21] Available from https://www.eshre.eu/COVID19WG

-Hernarejos-Castillo I, Sebastian-Leon P, Devesa-Peiro A, Pellicer A, Diaz-Gimeno P. SARS-CoV-2 infection risk assessment in the endometrium: viral infection-related gene expression across the menstrual cycle. Fertility and Sterility. 2020;114(2):223-232.

-อ่านข้อมูลเพิ่มเติมเกี่ยวกับ โควิด-19 และ การตั้งครรภ์ จากสมาคมการแพทย์ด้านการเจริญพันธุ์แห่งสหรัฐอเมริกา (American Society for Reproductive Medicine) ได้ที่ https://www.asrm.org/news-and-publications/covid-19/