สภาพผิวหน้าบอกอะไรเกี่ยวกับฮอร์โมนได้บ้าง

มกราคม 20, 2021 | Bonné

Yes Mom

In Brief

  • ฮอร์โมนภาวะเจริญพันธุ์ส่งผลต่อสภาพผิวหนังและผิวหน้าด้วย เพราะทำงานเกี่ยวโยงกัน
  • ฮอร์โมนเอสโตรเจนทำงานเกี่ยวข้องกับการสังเคราะห์คอลลาเจนในผิว การหนาตัวของผิว และปริมาณน้ำในผิว
  • การลดระดับของฮอร์โมนเอสโตรเจนอาจทำให้ผิวแห้ง คัน เหี่ยวย่น มีริ้วรอยหรือจุดด่างดำได้
  • ฮอร์โมนโปรเจสเตอโรนที่สูงขึ้นอาจทำให้มีการผลิตไขมันในผัวหนังมากขึ้นจึงอาจทำให้ผิวมันหรือเป็นสิวในระยะหลังไข่ตกได้
  • หากต่อมไขมันมีฮอร์โมนเทสโทสเทอโรนเกาะตัวอยู่เยอะ ก็อาจทำให้ผิวมันหรือเป็นสิวได้เช่นกัน

ผิวหน้าและฮอร์โมน

ฮอร์โมนภาวะเจริญพันธุ์หลายชนิดส่งผลต่อผิวหนังและผิวหน้าด้วย โดยเฉพาะฮอร์โมนเอสโตรเจน ดังนั้นการเพิ่ม-ลดระดับของฮอร์โมนเหล่านี้ในแต่ละรอบเดือนจึงส่งผลให้ผิวหน้าเปลี่ยนแปลงได้

ปัญหาผิวที่มักมาในช่วงไข่ตกหรือก่อนประจำเดือนมาส่วนใหญ่คือ สิว สะเก็ดเงิน ผิวหนังอักเสบจากภูมิแพ้ อาการระคายเคืองผิวหนัง และอาจรวมถึงผื่นแดงอักเสบ ซึ่งเกิดจากการเพิ่ม-ลดระดับของฮอร์โมนเอสโตรเจนและโปรเจสเตอโรน

เอสโตรเจน

เอสโตรเจนเป็นฮอร์โมนที่เกี่ยวข้องกับการสังเคราะห์คอลลาเจน การหนาตัวของผิว ปริมาณน้ำในผิว และช่วยให้แผลต่างๆ หายเร็วขึ้น

เมื่อฮอร์โมนเอสโตรเจนลดลง คอลลาเจนจึงเสื่อมลง ปริมาณน้ำในผิวลดลง และกระตุ้นให้เกิดจุดด่างดำมากขึ้น ซึ่งเป็นปัญหาที่เห็นได้ชัดของผู้หญิงในวัยหมดประจำเดือน

ในช่วงที่ฮอร์โมนเอสโตรเจนเปลี่ยนแปลง เช่น ระหว่างตั้งครรภ์ ขณะกินยาเม็ดคุมกำเนิด ก็อาจทำให้มีการสร้างเม็ดสีผิวผิดปกติไปจากเดิม และมีจุดด่างดำมากกว่าปกติได้เช่นกัน

โปรเจสเตอโรน

การขยายตัวของหลอดน้ำเหลืองและการผลิตไขมันในผิวหนังมากขึ้นในช่วงหลังของรอบเดือนอาจมีสาเหตุมาจากระดับฮอร์โมนโปรเจสเตอโรนที่สูงขึ้น และส่งผลต่ออาการต่างๆ ของผิวหนังหรือผิวหน้าได้ด้วย

เทสโทสเทอโรน

ฮอร์โมนเพศหลายชนิดทำงานของตัวรับที่อยู่ตามส่วนต่างๆ ของผิว รวมถึงต่อมไขมัน โดยเฉพาะฮอร์โมนแอนโดรเจนหรือฮอร์โมนเทสโทสเทอโรน ในช่วงที่ต่อมไขมันมีระดับฮอร์โมนเทสโทสเทอโรนอยู่ที่ตัวรับเยอะ ไขมันในชั้นผิวก็จะถูกผลิตเพิ่มขึ้น ทำให้ผิวมันหรือเป็นสิวได้

ผิวมัน

จริงๆ แล้วความมันของผิวขึ้นอยู่กับระดับไขมันในชั้นผิวทั่วไปของผู้หญิงแต่ละคนด้วย หากปกติไม่ใช่คนผิวมันเท่าไหร่ การเปลี่ยนแปลงของฮอร์โมนที่ส่งผลกระทบต่อไขมันในชั้นผิวก็อาจจะไม่ทำให้ผิวมันมากขึ้นมากนัก

อย่างไรก็ตาม ร่างกายจะขับไขมันในชั้นผิวออกมาน้อยลงในช่วงที่ประจำเดือนเพิ่งมาหรือหมดไปในช่วงแรกของรอบเดือน และผลิตมากขึ้นในระยะหลังไข่ตก ซึ่งเป็นช่วงที่ฮอร์โมนเอสโตรเจนลดลงและฮอร์โมนโปรเจสเตอโรนสูงขึ้น ทำให้ผิวดูมันกว่าปกติในช่วงนี้

สำหรับผู้หญิงที่ผิวมันอยู่แล้ว จะเห็นว่าผิวมันมากกว่าเดิมได้ชัดในช่วงก่อนประจำเดือนมา เพราะเป็นช่วงที่ร่างกายผลิตไขมันในผิวหนังมากขึ้น แต่ก็จะผลิตน้อยลงหลังจากประเดือนหมดในรอบนั้น

เป็นสิว

ในช่วงที่ฮอร์โมนเพศกระตุ้นให้มีการผลิตไขมันในชั้นผิวมากขึ้น (ช่วงที่ระดับฮอร์โมนเทสโทสเทอโรนเพิ่มขึ้น ระดับฮอร์โมนเอสโตรเจนลดลง) โดยเฉพาะช่วงประมาณ 10 วันก่อนประจำเดือนมา ไขมันเหล่านี้อาจจะรวมตัวกับเซลล์ผิวที่ตายแล้วจนกลายเป็นสิวอักเสบได้

นอกจากนี้ปัญหาภาวะเจริญพันธุ์ที่เกิดจากความไม่สมดุลของฮอร์โมนอย่างภาวะถุงน้ำรังไข่หลายใบ (PCOS) ก็อาจทำให้เกิดสิวผิดปกติได้

อ่าน: ผู้หญิง 1 ใน 5 มีภาวะถุงน้ำรังไข่หลายใบ!

ทำแบบสอบถามและดูข้อมูลเพิ่มเติม

ผิวแห้ง

ปกติแล้วผิวแห้งจะเกิดจากสภาพอากาศ สิ่งแวดล้อม หรือสภาพผิวส่วนตัวมากกว่า แต่ผิวแห้งก็อาจมีสาเหตุมาจากฮอร์โมนได้เช่นกัน

จากที่อ่านมาเราอาจจะเข้าใจว่า การลดระดับของฮอร์โมนเอสโตรเจนจะทำให้ผิวมัน จริงๆ แล้วการลดระดับของฮอร์โมนชนิดนี้ ควบคู่กับการเพิ่มระดับของฮอร์โมนชนิดอื่นต่างหากที่กระตุ้นให้ผิวมันหรือเป็นสิวมากขึ้น จริงๆ แล้วการลดระดับของฮอร์โมนเอสโตรเจนเดี่ยวๆ น่าจะทำให้ผิวแห้งมากกว่า เพราะฮอร์โมนชนิดนี้ทำงานเกี่ยวกับคอลลาเจนและปริมาณน้ำในผิว

อย่างไรก็ตาม ผิวแห้งที่เกิดจากฮอร์โมนเอสโตรเจนจะพบมากในผู้หญิงที่เข้าสู่วัยหมดประจำเดือนแล้ว นอกจากผิวแห้งแล้ว ผู้หญิงในวัยนี้ยังอาจมีอาการคันผิว มีจุดด่างดำหรือริ้วรอยได้อีกด้วย

การสังเกตสภาพผิวแล้วจดบันทึกไว้ในแต่ละเดือนก็ช่วยให้เราติดตามการขึ้นลงของฮอร์โมนได้ดีขึ้นนะ แต่ถ้ากลัวลำบาก ชุดตรวจภาวะเจริญพันธุ์จาก Yesmom Fertility ที่คุณตรวจได้เองที่บ้าน ครอบคลุมฮอร์โมนภาวะเจริญพันธุ์ถึง 6 ชนิดเชียวนะ แถมยังมาพร้อมผลวิเคราะห์ระดับฮอร์โมนของคุณฉบับเข้มข้น เชื่อถือได้ แถมยังให้คำแนะนำว่า คุณควรทำความเข้าใจและจัดการภาวะเจริญพันธุ์ของคุณอย่างไรเพื่อสุขภาพร่างกายที่แข็งแรง

ทำแบบสอบถามและดูข้อมูลเพิ่มเติม



  • -Raghunath  RS,Venables  ZC, Millington GWM. The menstrual cycle and the skin. Clinical and Experimental Dermatology. 2015;40(2):111-115.
  • -Anthony H.T. Jeremy ATH, Holland, DB, Roberts SG, Thomson KF, Cunliffe WJ. Inflammatory Events Are Involved in Acne Lesion Initiation. Journal of Investigative Dermatology. 2003;121(1):20-27.
  • -Stevenson S, Julie Thornton J. Effect of estrogens on skin aging and the potential role of SERMs. Clinical Interventions in Aging. 2007;2(3):283-297.
  • -Franchimont P, G.E. Piérard GE, Kligmanh AM. Rhythm of Sebum Excretion during the Menstrual Cycle. Dermatologica. 1991;182:211-213.
  • -Menopause and Dry Skin: The Hormone Connection [Internet]. n.d. [updated 2010 August 23; cited 2021 January 20] Available from https://www.webmd.com/beauty/features/menopause-dry-skin-hormone-connection#1
  • -Hormonal acne: What you need to know [Internet]. 2018 July 23 [updated n.d.; cited 2021 January 20] Available from https://www.medicalnewstoday.com/articles/313084#causes