ทำยังไงดี เป็น โรคถุงน้ำรังไข่หลายใบ PCOS

กันยายน 22, 2021 | Bonné

Yes Mom

PCOS คืออะไร

ภาวะถุงน้ำรังไข่หลายใบ โรคถุงน้ำรังไข่หลายใบ หรือที่เรารู้จักกันในภาษาอังกฤษว่า PCOS (Polycystic Ovary Syndrome) เป็นปัญหาที่พบบ่อยมากกกกในผู้หญิงวัยเจริญพันธุ์ โดยแต่ละคนก็อาจจะมีอาการยิบย่อยแตกต่างกันไป แต่อาการหลักๆ ที่พบบ่อย คือ ประจำเดือนผิดปกติ ประจำเดือนรอบห่าง สามเดือนมีประจำเดือนครั้งนึง หรือประจำเดือนขาดหายไปเลย ซึ่งเมื่อประจำเดือนไม่ปกติแบบนี้ ก็บอกได้ว่าการตกไข่ไม่ปกติเช่นเดียวกัน และเมื่อไข่ไม่ตกทุกเดือนอย่างที่ควรจะเป็น ก็อาจจะอัลตราซาวน์พบถุงน้ำเล็กๆ ที่หยุดการเจริญเติบโตหลายในในรังไข่

นอกจากปัญหาไข่ไม่ตกและประจำเดือนผิดปกติแล้ว ยังอาจมีอาการของฮอร์โมนเพศชายสูง คือ เป็นสิว หน้ามัน ขนดกบริเวณใบหน้า อก หลัง ก้น ผมร่วงและมีรอยหัวล้านแบบผู้ชาย น้ำหนักขึ้นผิดปกติ มีรูปร่างอ้วน

อ่าน: ผู้หญิง 1 ใน 5 มีภาวะถุงน้ำรังไข่หลายใบ!

เป็น PCOS แล้วยังไง

แม้โรคถุงน้ำรังไข่หลายใบจะไม่ใช่โรคที่อันตราย แต่ถ้าปล่อยทิ้งไว้ก็อาจนำไปสู่โรคซับซ้อนอื่นๆ ในอนาคตได้ โดยผู้หญิงที่เป็น PCOS จะเสี่ยงโรคเหล่านี้มากขึ้น

  • โรคเบาหวานชนิดที่ 2 โรคเรื้อรังที่ทำให้ระดับน้ำตาลในเลือดสูงเกินปกติ
  • ภาวะซึมเศร้าและอารมณ์แปรปรวน เพราะอาการของ PCOS สามารถส่งผลต่อความมั่นใจในตัวเองของบางคนได้
  • ความดันเลือดและคอเลสเตอรอลสูง ซึ่งสามารถนำไปสู่โรคหัวใจและโรคหลอดเลือดหัวใจตีบแตกตันได้
  • ภาวะหยุดหายใจขณะหลับ ผู้หญิงที่มีน้ำหนักตัวมากอาจเสี่ยงเป็นภาวะนี้ ซึ่งเป็นภาวะที่ทำให้หายใจผิดปกติขณะนอนหลับ

แล้วถ้ามีปัญหาประจำเดือนขาดหรือประจำเดือนผิดปกติมากๆ (มีประจำเดือนน้อยกว่า 1-4 ครั้งต่อปี) ติดต่อกันหลายปีด้วย ก็อาจจะเสี่ยงโรคมะเร็งเยื่อบุโพรงมดลูกด้วย เพราะเมื่อประจำเดือนไม่มานานๆ เยื่อบุโพรงมดลูกที่หนาขึ้นทุกเดือนก็ไม่ได้ลอกออก จึงอาจเกิดเป็นมะเร็งได้

อ่าน: ภาวะแทรกซ้อนของภาวะถุงน้ำรังไข่หลายใบ (PCOS)

ตรวจ PCOS

เป็น PCOS แล้ว ทำยังไงได้บ้าง

หากสงสัยว่าเป็นโรคถุงน้ำรังไข่หลายใบ หรือตรวจคัดกรองแล้วพบว่าเสี่ยงภาวะนี้ ควรไปพบคุณหมอเพื่อสอบถามอาการและตรวจร่างกาย เช่น อัลตราซาวน์ เพิ่มเติม แล้วคุณหมอจะพิจารณาว่าอาการที่เรามี จะสามารถใช้วิธีไหนจัดการได้บ้าง แต่โดยทั่วไปแล้ววิธีจัดการ PCOS มีดังนี้

หากไม่ได้กำลังพยายามมีลูก

กินยาเม็ดคุมกำเนิดชนิดฮอร์โมนรวม

ยาเม็ดคุมกำเนิดชนิดฮอร์โมนรวมมีทั้งฮอร์โมนเอสโตรเจนและโปรเจสเตอโรน ซึ่งจะช่วยลดการผลิตฮอร์โมนเพศชาย (ฮอร์โมนเทสโทสเทอโรน) และกระตุ้นการผลิตเอสโตรเจนให้มากขึ้น โดยวิธีนี้จะช่วยให้ประจำเดือนมาปกติ ลดความเสี่ยงมะเร็งเยื่อบุโพรงมดลูก และควบคุมอาการที่เกิดจากฮอร์โมนเพศชายสูง คือ หน้าจะใสขึ้น ปัญหาสิวลดลง เป็นต้น

แต่ก็ไม่ใช่ทุกคนที่จะกินยาเม็ดคุมกำเนิดชนิดนี้ได้ โดยอาจเป็นเพราะโรคอื่นๆ ที่มีอยู่ หรือไม่สามารถทนผลข้างเคียงที่อาจเกิดขึ้นได้

ยาฮอร์โมนโปรเจสติน

หากเป็นคนที่ไม่สามารถกินยาเม็ดคุมกำเนิดการกินยาฮอร์โมนรวมได้ การรักษาด้วยยาฮอร์โมนเป็นอีกทางเลือกหนึ่งที่จะช่วยให้ประจำเดือนมาปกติทุกเดือน เพื่อลดความเสี่ยงมะเร็งเยื่อบุโพรงมดลูก แต่ไม่ได้ช่วยปรับระดับฮอร์โมนเพศชาย จึงไม่สามารถลดอาการหน้ามัน ปัญหาสิว และขนดกได้

อย่างไรก็ตามควรปรึกษาคุณหมอและให้คุณหมอสั่งยาเพื่อจะได้ใช้ยาได้ถูกต้องและเหมาะสมกับอาการที่เรามี

อ่าน: ปัญหาประจำเดือนเกี่ยวกับ PCOS ยังไง?

หากกำลังพยายามมีลูก

ภาวะถุงน้ำรังไข่หลายใบเป็นสาเหตุของภาวะมีบุตรยากอันดับ 1 ดังนั้นใช่ค่ะ โรคนี้ทำให้มีลูกยาก หากกำลังอยากมีลูก ไม่ควรกินยาคุมเพื่อให้ประจำเดือนหรือไข่ตกปกติ เพราะเมื่อหยุดยา ประจำเดือนก็จะกลับมาไม่ปกติเหมือนเดิม และชื่อยาคุมกำเนิดก็แปลว่าขณะที่กินยาจะไม่สามารถมีลูกได้อยู่แล้ว

วิธีช่วยให้มีลูกหากเป็น PCOS คือการกินยากระตุ้นไข่ตก ซึ่งต้องอยู่ภายใต้การดูแลของคุณหมอ เพราะหากกินผิดก็อาจส่งผลให้เกิดปัญหาซับซ้อนอื่นๆ ที่เราและคุณหมอไม่ต้องการได้

ดังนั้นหากกำลังอยากมีลูก แต่เป็นโรคถุงน้ำรังไข่หลายใบ จึงควรปรึกษาคุณหมอผู้เชี่ยวชาญเรื่องภาวะมีบุตรยากโดยตรง คุณหมอจะช่วยได้ค่ะ

อ่าน: ภาวะถุงน้ำรังไข่หลายใบทำให้มีลูกยาก

ตรวจ PCOS

หากมีน้ำหนักเกิน

การกินยาคุมกำเนิด การใช้ยาฮอร์โมน หรือแม้แต่ยากระตุ้นไข่ตก ไม่สามารถลดความเสี่ยงโรคเบาหวาน หรือโรคหลอดเลือดหัวใจได้ ดังนั้นหากคุณเป็น PCOS และมีน้ำหนักเกิน จึงควรลดน้ำหนัก ไม่ว่าจะอยากหรือไม่อยากตั้งครรภ์ เพื่อลดความเสี่ยงโรคเหล่านี้ และช่วยเพิ่มโอกาสตั้งครรภ์มากขึ้น (หากกำลังอยากมีลูก)

เปลี่ยนตัวเองเพื่อจัดการ PCOS

  • ควบคุมน้ำหนักให้อยู่ในเกณฑ์ปกติ โดยการลดน้ำหนักจะช่วยลดระดับฮอร์โมนอินซูลินและฮอร์โมนเพศชาย
  • ลดการกินคาร์โบไฮเดรต และอาหารไขมันต่ำที่มีคาร์โบไฮเดรตสูง เพราะอาหารเหล่านี้อาจเพิ่มระดับฮอร์โมนอินซูลินได้
  • ออกกำลังกายสม่ำเสมอ จะช่วยลดระดับน้ำตาลในเลือด และป้องกันภาวะดื้ออินซูลิน ซึ่งช่วยลดความเสี่ยงโรคเบาหวานและโรคหัวใจลงได้

อ่าน: กินอาหาร 11 ชนิดนี้ แล้ว PCOS จะดีขึ้น

สงสัยว่าตัวเองเป็น PCOS หรือเป็น PCOS มานานแล้ว ไม่แน่ใจว่าหายหรือยัง แต่ยังไม่อยากไปหาหมอ? ตรวจคัดกรองและติดตามภาวะถุงน้ำรังไข่หลายใบด้วยชุดตรวจ PCOS จาก Yesmom ด้วยตัวเองที่บ้านวันนี้