ยาคุมกำเนิดไม่ได้ทำให้ตั้งครรภ์ยาก…จริงหรือ

กรกฎาคม 2, 2020 | Bonné

Yes Mom

In Brief

  • การกินยาคุมกำเนิดไม่ได้ทำให้ความสามารถในการตั้งครรภ์ลดลง เมื่อเลิกกิน
  • ผู้หญิงที่กินยาคุมกำเนิดติดต่อกันอย่างน้อย 4-5 ปี อาจจะมีโอกาสตั้งครรภ์สูงขึ้น หลังจากหยุดยา และพยายามตั้งครรภ์
  • สาเหตุที่ทำให้ตั้งครรภ์ยาก ไม่ใช่การกินยาคุมกำเนิด แต่เป็นการที่ฮอร์โมนขาดสมดุล

ยาคุมกำเนิดก็ต้องทำให้ตั้งครรภ์ไม่ได้สิ ใครๆ ก็รู้ แต่น้อยคนจะรู้ว่า ที่จริงแล้วการกินยาคุมกำเนิดไม่ได้ทำให้โอกาสตั้งครรภ์ลดลง แม้ว่าจะมีเหตุผลต่างๆ ที่ทำให้เราเชื่อว่า โอกาสตั้งครรภ์จะลดลง ถ้าเคยกินยาคุมกำเนิด โดยเฉพาะอาการแปรปรวนของร่างกายในขณะที่กินยา เช่น เลือดออกกะปริบกะปรอยระหว่างรอบเดือน ประจำเดือนขาด คัดตึงเต้านม คลื่นไส้ น้ำหนักเพิ่ม อารมณ์แปรปรวน อวัยวะเพศแห้งผิดปกติ เป็นต้น

แม้ว่าอาการเหล่านี้จะทำให้คิดว่า การกินยาคุมกำเนิดนานๆ จะต้องทำให้ตั้งครรภ์ยากแน่ๆ แต่จริงๆ แล้ว ไม่ใช่เลย นอกจากการกินยาคุมกำเนิดจะไม่ได้ลดโอกาสตั้งครรภ์ลงแล้ว ยังอาจเพิ่มโอกาสตั้งครรภ์ด้วยซ้ำ

ทำไมการกินยาคุมกำเนิดถึงไม่ได้ทำให้ตั้งครรภ์ยากขึ้น

งานวิจัยหลายชิ้นระบุว่า ผู้หญิงที่กินยาคุมกำเนิดติดต่อกันเป็นเวลา 4-5 ปีหรือมากกว่านี้ มีโอกาสตั้งครรภ์สูงขึ้นในปีแรกที่พยายามตั้งครรภ์หลังจากหยุดยา เมื่อเทียบกับผู้หญิงที่ไม่เคยกินยาคุมกำเนิด หรือเคยกินยาคุมกำเนิดในระยะเวลาสั้นๆ เท่านั้น

ยาเม็ดคุมกำเนิดมักมีส่วนประกอบของฮอร์โมนเอสโตรเจนและโปรเจสเตอโรน หรือมีเพียงฮอร์โมนโปรเจสเตอโรนอย่างเดียว เมื่อกินยาคุมชนิดเหล่านี้เข้าไป ฮอร์โมนในยาจะไปทำให้กระบวนการเพิ่ม-ลดของฮอร์โมนชนิดเดียวกันนี้ในร่างกายเปลี่ยนแปลงไป เพื่อระงับการเปลี่ยนแปลงในร่างกายสำหรับเตรียมตัวรับการตั้งครรภ์ที่เกิดจากฮอร์โมนเหล่านี้ เช่น ทำให้ของเหลวที่ปากมดลูกเหนียวขึ้น เพื่อให้อสุจิผ่านเข้าไปได้ยาก ขัดขวางกระบวนการไข่ตก เป็นต้น ดังนั้นเมื่อหยุดยาแล้วฮอร์โมนกลับมาทำงานตามปกติ ก็จะสามารถตั้งครรภ์ได้ เว้นแต่ว่าจะมีสาเหตุอื่นๆ ที่ทำให้ฮอร์โมนไม่กลับมาทำงานตามปกติ หรือขาดสมดุลไป

ในขณะที่ไม่มีงานวิจัยใดๆ ยืนยันว่า การคุมกำเนิดด้วยวิธีที่มีหรือไม่มีฮอร์โมนเป็นส่วนประกอบ เป็นสาเหตุของภาวะมีบุตรยาก (แต่แน่นอนว่าไม่รวมการทำหมันคุมกำเนิด)

เมื่อหยุดกินยาคุมกำเนิดแล้ว…

โดยปกติแล้ว ฮอร์โมนจะกลับมาทำงานปกติ หลังจากหยุดยาคุมกำเนิดภายใน 1-3 เดือน ซึ่งหมายความว่า โอกาสตั้งครรภ์โดยธรรมชาติก็จะกลับมาด้วย เมื่อพยายามตั้งครรภ์ แต่ถ้ารู้สึกว่า ประจำเดือนยังไม่ปกติ ภายในช่วงเวลา 1-3 เดือนหลังจากหยุดยา หรือประจำเดือนกลับมาเป็นปกติแล้ว แต่ยังมีปัญหาในการตั้งครรภ์ ควรไปปรึกษาแพทย์

อ่าน: หยุดยาคุมตอนไหนเพื่อให้ตั้งครรภ์ง่าย

ตรวจฮอร์โมนหลังจากคุมกำเนิด

สาเหตุที่ทำให้ตั้งครรภ์ยากจากการกินยาคุมกำเนิด คือ การที่ฮอร์โมนขาดสมดุล ไม่ใช่การกินยา ซึ่งอาจมีสาเหตุมาจากอาการบกพร่องต่างๆ ในร่างกาย การตรวจฮอร์โมนภาวะเจริญพันธุ์หลังจากหยุดยาคุมกำเนิด ช่วยหาคำตอบได้ว่า ฮอร์โมนกำลังขาดสมดุลหรือไม่

อ่าน: 5 สัญญาณ ฮอร์โมนขาดสมดุล

การตรวจฮอร์โมนภาวะเจริญพันธุ์ชนิดที่ทำได้เองที่บ้านของ Yesmom Fertility ครอบคลุมฮอร์โมนถึง 8 ชนิด และมาพร้อมคำอธิบายอย่างละเอียด จะช่วยให้คุณรู้ระดับฮอร์โมนของตัวเอง และเข้าใจสุขภาพการเจริญพันธุ์ของตัวเองจนสามารถตัดสินใจและวางแผนสุขภาพของตัวเองได้ด้วยตัวเอง โดยการตรวจฮอร์โมนของ Yesmom Fertility สามารถตรวจได้ แม้ขณะคุมกำเนิด



[1]  Birth Control Pills May Aid Fertility, WebMD, Available at: https://www.webmd.com/sex/birth-control/news/20020827/birth-control-pills-may-aid-fertility, Published on 27th September 2002

[2] The Pill May Actually Help Some Women Get Pregnant, WebMD, Available at: https://www.webmd.com/sex/birth-control/news/20000406/pill-higher-pregnancy, Published On: 6th April 2000.

Can Birth Control  Make You Infertile? Get the Facts, CCRM Fertility, Available at: https://www.ccrmivf.com/blog/birth-control-infertility/, Published on: 17th May 2019

Rachel Gurevich, Reviewed by Dr. Meredith Shur, Can Birth Control Harm Fertility or Cause Infertility?, Verywell Family, Available at: https://www.verywellfamily.com/can-birth-control-harm-fertility-or-cause-infertility-1959939, Updated on 21st March 2019

10 Most Common Birth Control Pill Side Effects, Medical News Today, Available at: https://www.medicalnewstoday.com/articles/290196#side-effects,